سایز و انواع پاکت نامه: ملخی، A5، A4 و A3 — کدام برای چه کاری

«پاکت ملخی» یکی از پرجستجوترین عبارت‌های حوزهٔ چاپ در ایران است و دلیلش ساده است: اسمش هیچ سرنخی از اندازه‌اش نمی‌دهد. کسی که برای اولین بار پاکت سفارش می‌دهد نمی‌داند ملخی چقدر است، چه چیزی داخلش جا می‌شود و فرقش با A5 چیست.

این راهنما سایزهای رایج پاکت را با ابعاد مشخص می‌آورد، می‌گوید هر کدام برای چه محتوایی ساخته شده‌اند و چند نکتهٔ فنی را که موقع طراحی معمولاً فراموش می‌شود توضیح می‌دهد.

پاکت ملخی؛ استاندارد مکاتبات اداری

ملخی باریک و کشیده است و رایج‌ترین پاکت اداری ایران به حساب می‌آید. برگهٔ A4 را از عرض به سه قسمت تا می‌کنید و داخل آن می‌گذارید — همان کاری که برای نامهٔ رسمی، فیش حقوقی، صورت‌حساب و دعوت‌نامه انجام می‌شود.

در چاپ افست، پاکت از یک ورق تخت ساخته می‌شود که بعد از چاپ برش قالبی می‌خورد، تا می‌شود و چسب می‌خورد. ورق باز پاکت ملخی حدود ۲۶۰×۲۳۰ میلی‌متر است و پاکت آماده به دستتان می‌رسد، نه به‌صورت ورق.

مناسب برای: نامهٔ اداری، فیش حقوقی، صورت‌حساب، کارت دعوت، بروشور تاشده، چک.

مدل‌های آماده در صفحهٔ چاپ پاکت نامه و پاکت ملخی هستند؛ از پاکت ملخی قالب ۱ تحریر تا قالب ۴ در کاغذ گلاسه و کتان.

پاکت A5؛ وقتی نمی‌خواهید برگه سه‌تا شود

پاکت A5 برای برگهٔ A4 است که فقط یک بار از وسط تا می‌خورد. نتیجه‌اش نامه‌ای است که با یک خط تا باز می‌شود و صاف‌تر و مرتب‌تر از نسخهٔ سه‌تاشده به نظر می‌رسد.

ورق باز این پاکت حدود ۳۴۵×۲۴۵ میلی‌متر است. برای مکاتباتی که کمی رسمی‌تر از نامهٔ روزمره‌اند یا وقتی برگهٔ داخل عکس و طرح دارد و نمی‌خواهید خط تا وسط تصویر بیفتد، انتخاب بهتری از ملخی است.

مناسب برای: نامهٔ رسمی، گواهی، برگهٔ تاشده از وسط، کارت‌های بزرگ‌تر.

نمونه‌ها را در چاپ پاکت A5 ببینید؛ از پاکت A5 تحریر برای مکاتبات روزانه تا پاکت A5 کتان ۱۲۰ گرم برای نامه‌های رسمی‌تر.

پاکت A4؛ برای برگه‌ای که نباید تا بخورد

بعضی چیزها نباید تا بخورند: قرارداد چندصفحه‌ای، گواهی و لوح، عکس چاپی، مدرک رسمی. پاکت A4 از ورق باز حدود ۳۴۵×۴۸۰ میلی‌متری ساخته می‌شود و برگهٔ A4 را بدون هیچ خط تایی جا می‌دهد.

مناسب برای: قرارداد، مدارک، کاتالوگ کوچک، پرونده.

مدل‌ها در چاپ پاکت A4 هستند؛ از جمله پاکت کیفی A4 برای پرونده‌های قطور و پاکت A4 کارتی ۱۴۰ گرم که محکم‌تر است.

پاکت A3؛ سایز بزرگ برای نقشه و پوستر

وقتی محتوا از A4 هم بزرگ‌تر است — نقشهٔ فنی و معماری، پوستر، پرتفولیو — سراغ پاکت A3 می‌روید. ورق باز آن حدود ۶۷۰×۴۸۵ میلی‌متر است.

در این سایز گرماژ کاغذ اهمیت بیشتری پیدا می‌کند: هرچه سطح پاکت بزرگ‌تر شود، کاغذ سبک راحت‌تر موج برمی‌دارد و لبه‌هایش می‌شکند. برای محتوای سنگین، گرماژ ۱۲۰ به بالا مطمئن‌تر است.

مدل‌های این سایز در چاپ پاکت A3 هستند؛ مثلاً پاکت A3 تحریر ۱۲۰ گرم برای نقشه، پوستر و مدارک بزرگ.

جدول سریع سایزها

کاغذ پاکت را چطور انتخاب کنیم

انتخاب کاغذ پاکت یک قاعدهٔ ساده دارد: اگر پاکت وارد چرخهٔ پست می‌شود و روی آن آدرس نوشته یا مهر زده می‌شود، باید کاغذ بدون روکش باشد.

• تحریر ۸۰ گرم — اقتصادی‌ترین گزینه برای مکاتبات انبوه و تیراژ بالا.
• تحریر ۱۰۰ گرم — وقتی نمی‌خواهید محتوای داخل از بیرون سایه بیندازد. برای فیش حقوقی و نامهٔ محرمانه تفاوتش محسوس است.
• تحریر ۱۲۰ گرم — برای قرارداد و مدارک مهم؛ در دست می‌ایستد و کاملاً کدر است.
• کتان ۱۲۰ گرم — بافت برجسته و ظاهر رسمی، و چون روکش ندارد همچنان قابل نوشتن است. انتخاب دفاتر حقوقی و مشاوره.
• گلاسه ۱۳۵ گرم — فقط برای پاکت تبلیغاتی، هدیه و بسته‌بندی. روی آن نمی‌شود نوشت و برچسب پستی خوب نمی‌چسبد.
• کارتی ۱۴۰ گرم — مقاوم‌ترین گزینه، برای ارسال محصول و کارت هدیه که پاکت باید از محتوا محافظت کند.

نمونه پاکت نامه اداری؛ روی پاکت چه چیزی چاپ می‌شود

پاکت اداری معمولاً همان اجزای سربرگ و ست اداری را تکرار می‌کند تا نامه و پاکت یک هویت داشته باشند. در یک نمونهٔ استاندارد فارسی این‌ها را می‌بینید:

• لوگو و نام مجموعه در گوشهٔ بالا سمت راست، جایی که چشم خوانندهٔ فارسی‌زبان اول به آن می‌رسد.
• نشانی فرستنده، کدپستی، تلفن و وب‌سایت در پایین یا زیر لوگو، با قلم کوچک‌تر.
• فضای خالی برای نشانی گیرنده در وسط یا سمت چپ پاکت؛ این بخش نباید با طرح پس‌زمینه شلوغ شود.
• رنگ سازمانی به‌صورت نوار، کادر یا پس‌زمینهٔ کم‌رنگ؛ روی کاغذ تحریر رنگ‌ها کمی کدرتر از گلاسه چاپ می‌شوند.
• چاپ روی لبه یا پشت پاکت، مثل شعار یا الگوی تکرارشونده، که پاکت را از نمونه‌های ساده متمایز می‌کند.

اگر طرح آماده ندارید، بهتر است پاکت را هم‌زمان با سربرگ و کارت ویزیت طراحی کنید تا هر سه یک هویت داشته باشند.

چهار نکته‌ای که در طراحی پاکت فراموش می‌شود

1. طراحی روی قالب باز بسته می‌شود، نه روی شکل بستهٔ پاکت. پاکت روی یک ورق تخت با شکل عجیب چاپ می‌شود و بعد تا می‌خورد. اگر طرح را روی یک مستطیل ساده ببندید، در حالت نهایی جای عناصر جابه‌جا می‌شود. قالب را از چاپخانه بگیرید و روی همان کار کنید.
2. محل چسب را رنگی نکنید. این مهم‌ترین نکتهٔ فنی پاکت است. چسب روی جوهر و روکش خوب نمی‌گیرد و درِ پاکت باز می‌شود. نوار چسب را در فایل سفید و بدون رنگ بگذارید.
3. ناحیهٔ تمبر و برچسب پستی را خالی نگه دارید. گوشهٔ بالا سمت راست پاکت جای تمبر و برچسب است؛ اگر لوگو یا طرح آنجا باشد، زیر برچسب پنهان می‌شود.
4. از خط تا فاصله بگیرید. لوگو و متن را دست‌کم ۸ میلی‌متر از خطوط تا دور نگه دارید، وگرنه بخشی از آن‌ها روی لبهٔ تا می‌افتد و بدقواره دیده می‌شود.

پاکت تبلیغاتی یا پاکت اداری؟

این دو کارکرد کاملاً متفاوتی دارند و اشتباه گرفتنشان هزینه‌ساز است.

پاکت اداری ابزار کار است: باید بشود رویش نوشت، مهر زد و برچسب چسباند؛ در تیراژ بالا مصرف می‌شود و طرحش معمولاً به لوگو و آدرس در گوشه محدود است. کاغذ درستش تحریر یا کتان است.

پاکت تبلیغاتی بخشی از تجربهٔ مشتری است: پاکت هدیه، بستهٔ خوش‌آمدگویی، ارسال محصول فروشگاه اینترنتی، پاکت نمایشگاهی. اینجا تصویر و رنگ حرف اول را می‌زند و گلاسه یا کارتی انتخاب درست است. اگر لازم است آدرس هم روی آن بیاید، یک کادر سفید برای برچسب در طراحی پیش‌بینی کنید.

فایل چاپی پاکت

حالت رنگ CMYK، رزولوشن ۳۰۰، نیم سانتی‌متر حاشیهٔ برش در هر طرف، فونت‌ها کرو شده، و خطوط برش و تا روی یک لایهٔ راهنمای جدا تا با خطوط طرح اشتباه گرفته نشوند. اگر پس‌زمینهٔ رنگی دارید، آن را تا انتهای حاشیهٔ برش ادامه بدهید.

اگر سایز را انتخاب کرده‌اید و حالا سؤال‌تان دربارهٔ خود چاپ است — درب پاکت روی طول باشد یا روی عرض، افست بگیرید یا دیجیتال، و فایل چاپی را چطور تحویل بدهید — راهنمای چاپ پاکت اداری همین موضوع‌ها را جداگانه توضیح داده است.

سفارش پاکت

هر پنج سایز بالا با جنس‌های مختلف در پاکت و فاکتور گیفتو قابل سفارش است و قیمت هر ترکیب سایز، کاغذ و تیراژ را همان‌جا می‌بینید. برای هماهنگ کردن پاکت با سربرگ و کارت ویزیت ست اداری و برای پاکت مخصوص ارسال مرسوله پاکت پستی را ببینید. اگر هنوز در انتخاب کاغذ مطمئن نیستید، راهنمای انتخاب کاغذ چاپ کمک می‌کند. فهرست کامل خدمات در چاپ افست آنلاین است.

برای مشاورهٔ انتخاب، دیدن نمونه و دریافت قیمت روز با کارشناسان گیفتو تماس بگیرید: ۰۲۱-۶۸۵۲۹۰۰۰ یا ۰۹۰۲۱۰۱۲۹۳۰.

چند مدل از پاکت اداری در گیفتو

اگر می‌خواهید از نمونه‌های واقعی شروع کنید:

• پاکت ملخی قالب ۱ تحریر
• پاکت نامه قالب ۴ گلاسه
• پاکت A5 گلاسه
• پاکت A4 تحریر
• پاکت A3 کتان

فهرست کامل هر چهار سایز در صفحهٔ چاپ پاکت اداری است. اگر فاکتور و پاکت را یکجا می‌خواهید، فاکتور پاکتشو را ببینید.

سفارش آنلاین این اقلام

اگر ابعاد موردنیاز خود را انتخاب کرده‌اید، ورق باز و تیراژ هر سایز پاکت اداری در صفحهٔ پاکت نامه، A5، A4 و A3 آمده است و سفارش آنلاین از همان‌جا انجام می‌شود.